Công nghiệp hỗ trợ được định nghĩa ngắn gọn là các ngành sản xuất đầu vào và các doanh nghiệp trong lĩnh vực này thường là các công ty sản xuất trung gian dạng vừa và nhỏ. Công nghiệp hỗ trợ (CNHT) có ý nghĩa quan trọng trong cơ cấu kinh tế công nghiệp hóa, hiện đại hóa hiện nay. Ngành công nghiệp hỗ trợ giúp nâng cao năng suất lao động, nâng cao giá trị cạnh tranh và tạo ra nhiều giá trị gia tăng, góp phần tăng tỷ trọng cho ngành công nghiệp chế biến, chế tạo.

I. Ngành công nghiệp hỗ trợ (CNHT) là gì?

Công nghiệp hỗ trợ – hay còn gọi là công nghiệp phụ trợ, là những linh kiện, phụ kiện, phụ liệu, phụ tùng, sản phẩm bao bì, nguyên liệu sơn, nhuộm hay bao gồm các nguyên vật liệu, sản phẩm được sơ chế qua trung gian. Sản phẩm của CNHT thường được sản xuất với quy mô nhỏ và thực hiện bởi các doanh nghiệp vừa và nhỏ. 

Công nghiệp hỗ trợ có thể hình dung theo 2 hướng cụ thể:

Phân loại theo ngành sản xuất: Các ngành sản xuất phần cứng như linh phụ kiện, nguyên vật liệu. Các ngành dịch vụ như thiết kế sản phẩm, viễn thông, vận tải, năng lượng. Các ngành phục vụ nội địa như hóa chất, thép, xi măng,..

Phân loại theo doanh nghiệp: Các nhà cung ứng linh kiện trong, thiết bị ở thị trường trong nước và cho thị trường nước ngoài.

II. Thực trạng ngành Công nghiệp hỗ trợ tại Việt Nam

Từ khi dịch bệnh Covid19 bùng nổ, các quốc gia như Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản,.. là những quốc gia chính cung ứng linh phụ kiện sản xuất cho Việt Nam bị ảnh hưởng nặng nề bởi dịch bệnh, ngành công nghiệp sản xuất trong nước gặp nhiều khó khăn trong việc đảm bảo các yếu tố đầu vào trong sản xuất từ đầu năm 2020 đến nay. Có thể nói, phải đến khi các quốc gia nêu trên vượt qua được dịch bệnh thì nguồn cung ứng nguyên phụ liệu nhập khẩu cho các ngành sản xuất tại Việt Nam mới được dần phục hồi theo.

Từ thực trang rõ rệt đó, chúng ta có thể thấy các ngành sản xuất trong nước có những mặt còn hạn chế: nội lực sản xuất chưa cao, đa số phụ thuộc rất lớn vào nguồn cung ứng nước ngoài; công nghiệp hỗ trợ kém phát triển khiến Việt Nam chúng ta không thể tự chủ được nguồn nguyên liệu đầu vào; và sản xuất lại phụ thuộc rất nhiều vào linh kiện, nguyên vật liệu nhập khẩu; dẫn đến chỉ số giá trị gia tăng các ngành công nghiệp nội địa rất thấp.

充分利用外资企业带来的机遇| 经济| Vietnam+ (VietnamPlus)

Thực trạng này sẽ còn tiếp tục ảnh hưởng đến nền sản xuất công nghiệp Việt Nam trong thời gian dài. Vì vậy, việc chuẩn bị, nâng cao, và cải cách các chính sách cho công nghiệp hỗ trợ tại Việt Nam là một trong những vấn đề cốt lõi để phát triển ngành công nghiệp Việt Nam trong dài hạn.

III. Cơ hội nào cho ngành Công nghiệp hỗ trợ của Việt Nam?

Ngành Công nghiệp phụ trợ Việt Nam cần tinh thần làm việc như HLV Park  Hang-seo

Nhằm tháo gỡ khó khăn, cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh và thu hút vốn đầu tư cũng như làn sóng dịch chuyển sản xuất của các công ty đa quốc gia vào Việt Nam, chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 115 về các giải pháp thúc nhằm thúc đẩy phát triển công nghiệp.

Bên cạnh đó, để triển khai hiệu quả của Nghị quyết 115 được đề ra, Bộ Công Thương đang xây dựng Kế hoạch hành động triển khai chi tiết các nhiệm vụ, đồng thời cùng phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan thực hiện một số nhiệm vụ nhằm tháo gỡ khó khăn trước mắt.

Tuy nhiên, về Nghị quyết 115 mới được ban hành, một số doanh nghiệp vẫn đang tính đến việc khả thi khi thực hiện đúng như mục tiêu bởi thực trạng, các công ty lớn, đầu chuỗi đã có nhà cung cấp của riêng họ. Vì thế để gia nhập được hệ thống của các công ty này là một việc không đơn giản. Các doanh nghiệp tư nhân vừa và nhỏ hiện nay chưa đủ tiếng nói để đi đàm phán với các công ty lớn, và vấn đề đau đầu là hiện nay các công ty nhỏ thiếu vốn và cần phải đi vay ngân hàng với lãi suất khá cao.

Mặt khác, theo lời Bà Trương Thị Chí Bình, Phó Chủ tịch kiêm TTK Hiệp hội Công nghiệp hỗ trợ Việt Nam chia sẻ với VietNamNet rằng Làn sóng dịch chuyển từ Trung Quốc sang đầu tư và mua hàng tại Việt Nam đang dần trở nên rõ rệt bà bức tranh cho ngành công nghiệp hỗ trợ tại Việt Nam sẽ trở nên tươi sáng hơn rất nhiều theo dự kiến năm 2021.

Nhìn chung, do bối cảnh Việt Nam chúng ta ứng phó và kiểm soát tốt tình hình dịch bệnh nên từ giữa năm 2020, các doanh nghiệp cũng như đơn vị Nhà nước cũng có thể thấy được những cơ hội lớn của Việt Nam khi kiểm soát tốt tình hình dịch bệnh ảnh hưởng tốt đến nền kinh tế nước nhà. Đặc biệt là việc thu hút và kêu gọi các nguồn vốn đầu tư FDI, các công ty đa quốc gia,..

Cuối cùng, để ngành Công nghiệp hỗ trợ có cơ hội phát triển hơn nữa tại Việt Nam cần nhiều sự hợp lực từ các doanh nghiệp đầu tàu và các giải pháp kịp thời, chính sách hỗ trợ các doanh nghiệp đến từ Nhà nước.

THAM KHẢO:

Công nghiệp hỗ trợ: Khái niệm và thực tiễn

Thúc đẩy phát triển công nghiệp hỗ trợ giúp ngành công nghiệp Việt Nam tham gia hiệu quả chuỗi cung ứng và giá trị toàn cầu

Cơ hội tươi sáng cho doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ năm 2021