Mỗi công ty đều phải xây dựng cho mình một quy trình nội bộ để quản lý rủi ro chuỗi cung ứng (SRM). Các quy trình này, theo truyền thống, thường tập trung chủ yếu vào việc giảm thiểu chi phí và hàng tồn kho. Thế nhưng, những biến động của thị trường trong năm vừa qua đã chứng minh các mục tiêu tối ưu hóa là không đủ. 

Với những thách thức, rủi ro không thể đoán trước được – như COVID-19, làn sóng chống thương mại tự do, biến đổi khí hậu và các nỗ lực thúc đẩy chuỗi cung ứng bền vững – các quy trình SRM truyền thống đã không còn đủ mạnh mẽ để xử lý các thách thức hiện tại và rủi ro tiềm ẩn trong tương lai.

Những yếu tố rủi ro mới ảnh hướng tới quy trình SRM

Các công ty hiện nay đang quản lý rủi ro chuỗi cung ứng thông qua Quy trình S&OP (Sales and Operation Planning – Hoạch định phối hợp sản xuất và bán hàng). Quy trình này thường tập trung vào các yếu tố rủi ro quan trọng như: 

  • Sự thay đổi về chi phí
  • Rủi ro tài chính của nhà cung cấp 
  • Quản lý mối quan hệ với nhà cung cấp
  • Kiểm soát chất lượng 
  • Tình trạng thiếu nhân sự của nhà cung cấp
  • Thiếu hụt nhà cung cấp thứ cấp
  • Rủi ro trong quá trình vận chuyển
  • Kiểm soát biên giới
  • Rủi ro địa chính trị và pháp lý

Tuy nhiên, đại dịch Covid đã khiến chuỗi cung ứng sản xuất bộc lộ thêm nhiều khuyết điểm chí mạng khác. Vì thế, các tổ chức phải đánh giá lại các kế hoạch SRM của mình, nhằm giải quyết những gián đoạn tiềm ẩn trong tương lai.

Dưới đây là danh sách các yếu tố rủi ro mới mà các doanh nghiệp cần xem xét

  1. Thương mại và thuế quan. Mặc dù một số xung đột thương mại toàn cầu có thể giảm khi sắp có sự thay đổi trong chính quyền Hoa Kỳ, nhưng cách tiếp cận thương mại của Chính quyền Trump có thể được áp dụng bởi các quốc gia khác.
  2. Các đại dịch ở hiện tại và tương lai. Ngoài tác động tức thời lên các nhà cung cấp PPE và nguyên liệu thô cho nước rửa tay, đại dịch đã chứng minh các nhà sản xuất rất dễ bị tổn thương. Ngày càng có nhiều lo ngại rằng các đại dịch toàn cầu sẽ xuất hiện thường xuyên hơn và các tập đoàn đa quốc gia đưa hoạt động sản xuất trở về chính quốc để tránh những rủi ro do gián đoạn do các quốc gia đóng cửa trong đại dịch..
  3. Tính bền vững. Tính bền vững đang trở thành một động lực quan trọng trong nhiều ngành công nghiệp (xe điện, thực phẩm, chất dẻo,…) và cần được chính thức xem như một phần của bất kỳ kế hoạch quản lý rủi ro chuỗi cung ứng nào. Trong lĩnh vực Ô tô, nhiều nhà sản xuất ô tô đang đưa các yêu cầu về tính bền vững vào toàn bộ chuỗi cung ứng.
  4. Quốc gia / Quy định khu vực / Thay đổi chính trị. Một số quốc gia, chẳng hạn như Trung Quốc, đang lập các kế hoạch chiến lược để xác định vị trí các nhà sản xuất có thể được đặt trong quốc gia của họ. Ví dụ, nếu một nhà sản xuất ở khu vực Thượng Hải của Trung Quốc xác định rủi ro quá cao, họ có thể buộc phải đóng cửa và chuyển đến khu vực trung tâm của đất nước. Châu Âu đã đưa ra một số cam kết mạnh mẽ để giảm khí nhà kính, điều này có thể tác động đến các nhà sản xuất có trụ sở EU.
  5. Thay đổi về nhu cầu. Thông thường, những thay đổi về lượng cầu sẽ không ảnh hưởng nhiều đến kế hoạch SRM. Tuy nhiên, trong một môi trường mà nhu cầu có thể thay đổi nhanh chóng, tạo nên những tác động đáng kể, kế hoạch SRM cần phải xác định những thay đổi về cầu là một yếu tố rủi ro.
  6. Biến đổi khí hậu. Biến đổi khí hậu ngày càng nghiêm trọng ảnh hưởng đến nguồn cung nguyên vật liệu trong sản xuất. Bên cạnh đó, khi kết hợp với các yếu tố khác, tác động của biến đổi khí hậu đến chuỗi cung ứng càng lớn hơn.

Rủi ro chuỗi cung ứng do những yếu tố kể trên có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng, không chỉ đối với hoạt động quản lý sản xuất mà còn ảnh hưởng đến vốn lưu động và hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp. Vì vậy, cách doanh nghiệp đừng quên bao gồm những yếu tố này trong kế hoạch SRM của mình.

Doanh nghiệp có thể làm gì để quản lý rủi ro chuỗi cung ứng

Quản lý rủi ro chuỗi cung ứng
Quản lý rủi ro chuỗi cung ứng

Những rủi ro mới này đồ hỏi các công ty nhìn lại và thay đổi quy trình SRM và S&OP hiện có của họ, mà còn xem xét mức độ tích hợp giữa các chức năng của họ. Với số lượng rủi ro tác động đến chuỗi cung ứng ngày càng tăng, chúng ta cần phải xem xét lại các nguyên tắc cơ bản về quy trình và giao tiếp giữa các bộ phận chức năng cần thiết để nâng cao khả năng ra quyết định trong toàn bộ chuỗi giá trị của tổ chức. 

Dưới đây là hành động cụ thể giúp các doanh nghiệp ứng phó với những thách thức mới này: 

  1. Xây dựng và cập nhật các kế hoạch / quy trình SRM. Cập nhật các kế hoạch SRM hiện có của bạn để phản ứng với những rủi ro mới này. Các rủi ro bổ sung cho ngành / công ty hoặc vị trí địa lý và cơ sở khách hàng của bạn cũng nên được đưa vào kế hoạch quản lý rủi ro.
  2. Tăng cường giao tiếp / truyền thông giữa các bộ phận chức năng trong doanh nghiệp. Truyền thông là một phần của việc cập nhật các kế hoạch, quy trình SRM. Điều quan trọng nhất ở đây là phải đánh giá xem tất cả các bên liên quan có được liên kết thích hợp trong quy trình hay không và thông tin được chia sẻ như thế nào trong tổ chức của bạn.
  3. Ứng dụng AI / IoT trong hoạt động sản xuất kinh doanh. Khai thác, sử dụng AI / IoT để nắm bắt dữ liệu, thông tin và kiến ​​thức một cách có hệ thống hơn nhằm tự động hóa khả năng đo lường và báo cáo hiệu suất quy trình cùng với các tác động kinh doanh quan trọng. AI cho phép các tổ chức phát hiện các rủi ro rất lâu trước khi chúng trở thành vấn đề quan trọng.
  4. Quản lý thanh khoản và dòng tiền. Giảm thiểu rủi ro vốn lưu động là điều bắt buộc vì nó ảnh hưởng rất nhiều đến quy trình mua hàng và thanh toán.
  5. Xây dựng các chỉ số đo lường hiệu suất. Điều quan trọng giúp giảm thiểu rủi ro là phát triển các chỉ số và cơ chế thích hợp để liên tục đo lường và báo cáo hiệu suất của Kế hoạch SRM cập nhật của bạn. Quy trình SRM  được thiết kế tốt chỉ phát huy giá trị khi được thực thi đúng cách, giám sát chặt chẽ và liên tục được cải tiến. 

Đánh giá quy trình quản lý rủi ro chuỗi cung ứng

Nhiều công ty đã thiết lập các chương trình giám sát hiệu suất để quản lý tốt hơn mạng lưới của họ, nhằm đối phó với chi phí chuỗi cung ứng tăng và ngân sách thu hẹp. Một số chỉ số bổ sung mà các doanh nghiệp cần xem xét khi đánh giá các Quy trình SRM bao gồm:

  • % Tuân thủ các Kế hoạch chuỗi cung ứng S&OP
  • Tác động của gián đoạn chuỗi cung ứng
  • Tuân thủ các cam kết chu kỳ đánh giá kế hoạch SRM
  • Số lượng nhà cung cấp dự phòng có sẵn cho các sản phẩm cần thiết nhất
  • Hiệu suất chung của nhà cung cấp dịch vụ 
  • Tổng doanh thu bị mất trong bất kỳ sự gián đoạn nào

Các công ty nên đánh giá và cập nhật các quy trình, kế hoạch SRM của họ để kết hợp các Yếu tố rủi ro bổ sung nhằm giải quyết môi trường toàn cầu hiện tại và nâng cao khả năng phục hồi tổng thể. 

Các chỉ số SRM nên được phát triển và triển khai gắn liền với hiệu suất chuỗi cung ứng. Các chỉ số này phải đảm bảo quy trình SRM mang lại hiệu quả kinh doanh mong muốn và thích ứng với môi trường kinh doanh thay đổi liên tục. Bên cạnh đó, phải thường xuyên đánh giá khoản đầu tư vào các công nghệ chuyển đổi quan trọng để giải quyết các rủi ro gia tăng đã được xác định.

Như vậy, việc tập trung tối ưu hóa chuỗi cung ứng như trước đây để giảm thiểu chi phí, giảm hàng tồn kho là không đủ. Môi trường kinh doanh ngày nay đòi hỏi các doanh nghiệp phải tập trung nhiều hơn vào việc xây dựng, cập nhật một quy trình Quản lý rủi ro chuỗi cung ứng mạnh mẽ hơn để đối phó với những điều không mong muốn và đảm bảo thành công cho hoạt động kinh doanh của mình.   

THAM KHẢO:

Supply Chain Risks that Could Easily Cripple a Company