Công trình xanh là một cuộc cách mạng trong lĩnh vực xây dựng trên phạm vi toàn cầu. Các công trình xây dựng ngày càng thể hiện trách nhiệm cao hơn với tài nguyên thiên nhiên, môi trường, hệ sinh thái và với chất lượng cuộc sống con người qua các nỗ lực toàn diện trên các khía cạnh: Thiết kế, thi công, sản xuất thiết bị, công nghệ, vật liệu, chính sách và tài chính.

Công trình Xanh (Green building) là gì

Theo Hội đồng công trình xanh Việt Nam (VGBC) định nghĩa công trình Xanh là công trình đạt được hiệu quả cao trong sử dụng năng lượng và vật liệu, giảm thiểu các tác động xấu tới môi trường. Đồng thời, chúng được thiết kế để có thể hạn chế tối đa những tác động không tốt của môi trường xây dựng tới sức khỏe con người và môi trường tự nhiên.

Mục tiêu của công trình xanh gồm

  • Tiếp cận thông minh về năng lượng
  • Bảo vệ tài nguyên nước
  • Giảm thiểu chất thải và ô nhiễm
  • Đảm bảo sức khỏe và tiện nghi của người sử dụng công trình
  • Giữ gìn cảnh quan xanh
  • Kết nối cộng đồng
  • Tối ưu chi phí trong toàn bộ vòng đời công trình

Một số công trình xanh tiêu biểu ở Việt Nam

Tính đến hết tháng 9 năm 2020, cả nước có 83 dự án được chứng nhận LEED (với 125 dự án đang trong quá trình cấp chứng chỉ) và 30 dự án được chứng nhận LOTUS (với 40 dự án đang trong quá trình cấp chứng chỉ).

Các công trình xanh này bao gồm các khu văn phòng, trường học, nhà xưởng, kho bãi và nhà ở. Dưới đây là một số công trình xanh tiêu biểu. (Xem thêm danh sách công trình xanh ở Việt Nam được công bố tại Hội đồng công trình xanh Việt Nam)

Trụ sở Tập đoàn Công nghiệp-Viễn thông Quân đội (Viettel)

Toàn bộ phần mái của công trình được phủ xanh, vuốt cong từ dưới chân mái lên đỉnh mái. 

  •  30% diện tích của công trình được dùng cho cây xanh và hồ nước, đảm bảo chất lượng không khí bên trong và bên ngoài tòa nhà.
  • 70% vật liệu xây dựng cho công trình là vật liệu có khả năng tái chế, không chứa chất độc hại và không thải chất độc hại ra ngoài công trình.
  • 95% nước mưa xuống công trình được thu gom toàn bộ và sử dụng vào việc làm mát cho hệ thống điều hòa, tưới cây, cấp nước cho hệ thống vệ sinh giúp tiết kiệm nước.
  • Tòa nhà được trang bị hệ thống IBMS (Intelligent Building Management System) đảm bảo vận hành các thiết bị trong tòa nhà chính xác, kịp thời, hiệu quả, tiết kiệm năng lượng và tiết kiệm chi phí vận hành.

Trường liên cấp Genesis (Hà Nội)

Công trình lựa chọn hình dáng tự do, gần gũi tựa như cỏ cây hoa lá, như một hòn đá cuội lớn hay mềm mại như nước… 

  • Dự án có tổng diện tích 6,128 m2, trong đó diện tích lớp phủ thực vật chiếm tới 39.2%.
  • Không gian được thiết kế nhằm tối ưu chiếu sáng tự nhiên, giảm mức tiêu thụ năng lượng và nước, hạn chế phát thải,…
  • Toàn bộ mặt đứng công trình là hệ lam chớp dọc, có cấu tạo bằng bê tông bọt, bề rộng 45cm có chức năng che nắng hữu hiệu cho tất cả các cửa sổ của công trình.
  • Giải pháp che phủ bằng lam chớp dọc này vô cùng linh hoạt, dễ dàng giải quyết được yêu cầu che nắng và chiếu sáng tự nhiên cho công trình XANH tại vùng khí hậu miền Bắc Việt Nam. Công trình  có hiệu quả tốt cho việc tiết kiệm năng lượng  và có tính bền vững về môi trường, xã hội và kinh tế. 
  • Sử dụng vật liệu thân thiện môi trường: gạch không nung; kính LowE; kết cấu sàn nevo không dầm,…

Nhà máy Colgate Mỹ Phước

Nhà máy Colgate Mỹ Phước là nhà máy đầu tiên đạt chuẩn LEED bạc tại Việt Nam. Hiện nay, nhà máy đang hoạt động với mức sử dụng năng lượng thấp hơn 25% và tiết kiệm chi phí cao hơn 19% so với các nhà máy khác

  • Tiết kiệm đến 50% lượng nước dùng cho cảnh quan
  • Tiết kiệm 30% lượng nước sử dụng
  • 90% diện tích được chiếu sáng ban ngày

Bi Eco Suites – Hà Nội

Công trình này có mức sử dụng năng lượng vô cùng hiệu quả.

  • Thiết kế thụ động: Công trình không bố trí cửa kính trên mặt đứng hướng Tây và tỷ lệ tường kính WWR trên mặt đứng hướng Đông là 3.1%. Đồng thời thực hiện mô phỏng nhiệt ở giai đoạn thiết kế cơ sở giúp tối ưu hóa việc lựa chọn loại kính được sử dụng.
  • Lớp vỏ công trình: Sử dụng kính kép low-E. HVAC: COP cải thiện 49.1% so với yêu cầu tại QCVN 09:2013/BXD
  • Chiếu sáng nhân tạo: LPD thấp hơn 4W/m2. 95% Thiết bị sử dụng điện (dựa trên công suất định mức) được dán nhãn tiết kiệm năng lượng
  • 95.2% không gian ở đảm bảo được cấp khí tươi nhờ thông gió tự nhiên
  • Sử dụng sơn, lớp phủ, keo dính, vật liệu lát sàn có hàm lượng VOC thấp, hạn chế phát thải khí độc hại.
  • 73.4% không gian ở được chiếu sáng tự nhiên
  • 68.3% diện tích lát và mái hạn chế hiệu ứng đảo nhiệt đô thị (phần lớn diện tích mái được che phủ bởi các tấm pin mặt trời)

Biệt thự tư nhân K-Villa+

Dù là một biệt thự tư nhân, công trình này đã được chứng nhận là công trình xanh. Quá trình thi công được quản lý hạn chế ô nhiễm bụi, tiếng ồn, ô nhiễm nguồn nước ảnh hưởng đến dân cư xung quanh, đồng thời tái chế, tái sử dụng rác thải xây dựng.

  • Thiết kế thụ động hiệu quả, hạn chế diện tích mặt đứng hướng đông tây, đảm bảo hầu hết cửa kính cho đi kèm thiết kế chắn nắng.  
  • Hệ thống ĐHKK hiệu quả, hệ số COP cải thiện 36.8% so với yêu cầu của QCVN 09:2013/BXD
  • Hệ thống chiếu sáng sử dụng đèn LED đạt mật độ chiếu sáng (LPD) 3.75 W/m2. Tất cả các thiết bị sử dụng điện đều có dán nhãn tiết kiệm năng lượng 4 hoặc 5 sao (theo chương trình dán nhãn Năng lượng của Bộ Công Thương) hoặc nhãn năng lượng của Liên minh châu Âu (hạng A++)
  • Hệ thống cấp nước nóng sử dụng năng lượng mặt trời. Hệ thống pin năng lượng mặt trời với công suất tối đa 15.8 kWp
  • Hệ thống vệ sinh xả kép tiết kiệm nước (3/4.5 lít mỗi lần xả)
  • 95% không gian sống được đảm bảo cấp khí tươi.
  • Toàn bộ sản phẩm sơn, phủ, chất kết dính, keo dán được sử dụng có hàm lượng VOC thấp, hạn chế phát ra khí thải độc hại
  • Toàn bộ không gian sống được cung cấp chiếu sáng tự nhiên hài hòa. Toàn bộ cửa sổ và cửa ra vào được làm bằng vật liệu tái chế (nhựa uPVC với tỷ lệ tái chế 30%, thép tái chế…). Sử dụng gạch không nung cho tường vách bao che, lát gạch cỏ cho sân vườn.
  • 34.8% diện tích khu đất được bao phủ bởi cây xanh
  • Khả năng thẩm thoát nước trung bình 56.3% nhờ thiết kế lát đường dạng lưới mở, không vỉa kết hợp cùng hệ thống mái xanh

Công trình xanh ở Việt Nam sẽ còn phát triển hơn nữa trong tương lai

Trong suốt 10 năm qua, số lượng các tòa nhà được xây dựng xung quanh khái niệm xanh ngày càng tăng cao. Một số nhà phát triển bất động sản hàng đầu tại Việt Nam, bao gồm Vingroup, Phúc Khang, Gamuda Land và Sun Group, đã bắt đầu tung ra các dự án khu dân cư theo chủ đề sinh thái. Tập đoàn Vingroup của Việt Nam đã tung ra 4 dự án bất động sản trong nước.

Một công ty khổng lồ khác cũng đang triển khai ý tưởng xanh là công viên Mũi Dinh Ecopark ở Ninh Thuận. Công viên sinh thái trải dài hơn 700 ha rộng lớn này bao gồm bảy khách sạn với 7000 phòng, hơn 500 biệt thự hướng ra biển, một công viên giải trí, một sòng bạc và một số cơ sở giải trí khác.

Chính phủ Việt Nam cam kết sẽ giảm 9% tổng lượng phát thải khí nhà kính so với kịch bản phát triển thông thường và tăng đóng góp lên tới 27% khi có hỗ trợ quốc tế đến năm 2030. Ngành xây dựng cũng đã và đang thực hiện cam kết này thông qua các chính sách như: Nghị quyết số 55-NQ/TW ngày 11/02/2020 của Bộ Chính trị về “Định hướng Chiến lược phát triển năng lượng quốc gia của Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045”, Chương trình quốc gia về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả giai đoạn 2019-2030, Chiến lược phát triển vật liệu xây dựng Việt Nam thời kỳ 2021 – 2030, định hướng đến năm 2050… Vì vậy, phát triển các công trình xanh, công trình hiệu quả năng lượng là một trong các giải pháp và là xu hướng tất yếu.

 

THAM KHẢO

Công trình xanh tại Việt Nam: Thách thức và giải pháp

Green Buildings in Vietnam: How Sustainable Are They?

Hệ thống Tiêu chí Công trình xanh LOTUS